Kısaca
IP santral kurulumu, şirketin dahili hatlarını, karşılama menüsünü (IVR), çağrı kuyruklarını ve dış hatlarını internet protokolü üzerinden çalışan bir santral yazılımında toplamaktır; santral şirket içinde ya da bulut santral olarak çalışabilir. Analog santralden geçen veya şubelerini tek santralde birleştirmek isteyen şirketler içindir. CybUP olarak 3CX santral ya da Asterisk/FreePBX kuruyor, SIP trunk’a bağlıyor ve IP telefon kurulumunu yapıyoruz.
IP santral nedir, analog santralden farkı ne?
IP santral, telefon görüşmelerini veri ağı üzerinden yöneten bir yazılımdır; dahili numaralar masaüstü IP telefonlarda, bilgisayarda ve cep telefonu uygulamasında aynı anda çalışabilir. Analog santralde her dahili için ayrı bir kablo ve kart gerekir; IP santralde yeni bir dahili, yönetim panelinde birkaç dakikalık bir tanımdır.
Fark en çok günlük işte görülür. Satış temsilcisi sahadayken ofis numarasından aranır ve cevap verir; şube ile merkez arasındaki görüşme operatöre çıkmadan dahili numarayla yapılır; gelen çağrı mesai dışında otomatik olarak nöbetçi telefona yönlenir. Dış hatlar ise SIP trunk ile lisanslı bir operatörden gelir.
3CX santral mi, Asterisk/FreePBX mi?
3CX santral, web tabanlı yönetim paneli, hazır mobil ve masaüstü uygulamaları olan, lisansla kullanılan ticari bir IP santral yazılımıdır. Kurulumu ve günlük yönetimi görece kolaydır; kullanıcı tarafı uygulamaları kutudan çıktığı gibi gelir. Lisans edisyonları özelliklere göre değişir; örneğin 3CX belgelerine göre görüşme kaydı her edisyonda bulunmaz. Bu yüzden edisyonu ihtiyaç listesine göre seçiyoruz.
Asterisk açık kaynaklı bir telefon motorudur; FreePBX ise Asterisk üzerine kurulan web yönetim arayüzüdür. Esneklik yüksektir: özel arama akışları, veritabanı sorguları ve başka yazılımlarla entegrasyon daha serbestçe yazılabilir. Karşılığında yapılandırma ve güncellemelerin bakımı daha çok emek ister. SIP bağlantıları için Asterisk’in PJSIP belgeleri temel başvuru kaynağıdır.
Kısaca tercih şu soruya bağlıdır: Hazır özellikler ve kolay yönetim mi, yoksa özel ihtiyaçlar için esneklik mi? Diyelim ki 35 kişilik bir lojistik firması, çağrı merkezi benzeri bir kuyruk ve mobil uygulama istiyor; burada 3CX santral pratik bir seçimdir. Kendi CRM’iyle derin entegrasyon ve özel arama mantığı isteyen bir yazılım firması için Asterisk/FreePBX daha uygun olabilir.
“Understand that res_pjsip is configured through pjsip.conf. This is where you'll be configuring everything related to your inbound or outbound SIP accounts and endpoints.”
res_pjsip’in pjsip.conf üzerinden yapılandırıldığını bilin. Gelen veya giden SIP hesaplarınız ve uç noktalarınızla ilgili her şeyi burada yapılandıracaksınız.
IP santralde hangi özellikler kurulur?
Kurulumda santralin sadece çalışması değil, şirketin telefon akışına uyması hedeflenir. Gelen çağrının nereye gideceği, mesai saatleri, tatil günleri ve meşgul durumları baştan konuşulur, sonra santrale işlenir.
- IVR (karşılama menüsü): "Satış için 1, destek için 2" akışları ve mesai dışı anonslar
- Çağrı kuyrukları ve gruplar: sırayla, aynı anda veya en uzun süre boşta kalana dağıtım
- Mobil ve masaüstü uygulamalar: ofis dışında aynı dahili numarayla arama ve cevaplama
- Görüşme kaydı, sesli mesaj ve e-postaya iletim
- Şubeler arası dahili arama ve merkezi yönetim
Görüşme kaydı KVKK açısından nasıl ele alınır?
Görüşme kaydı kişisel veri işlemektir; bu yüzden kayda başlamadan önce hukuki dayanağın belirlenmesi ve arayan kişinin bilgilendirilmesi gerekir. 6698 sayılı KVKK, veri sorumlusuna aydınlatma yükümlülüğü ve verilerin güvenliğini sağlama yükümlülüğü getirir. Hukuki değerlendirmeyi kendi hukuk danışmanınızla yapmanızı öneriyoruz; teknik tarafı biz kuruyoruz.
Teknik tarafta karşılama anonsuna kayıt bilgilendirmesi eklenir, kayıtlara kimin erişebileceği rol bazında sınırlandırılır, saklama süresi tanımlanır ve süre dolan kayıtlar otomatik silinir. Kayıtlar santral sunucusunda birikmesin diye ayrı bir depolama alanına arşivlenebilir. Bu ayarlar şirketin genel KVKK teknik tedbirleriyle birlikte düşünülmelidir.
“Veri sorumlusu; a) Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini önlemek, b) Kişisel verilere hukuka aykırı olarak erişilmesini önlemek, c) Kişisel verilerin muhafazasını sağlamak, amacıyla uygun güvenlik düzeyini temin etmeye yönelik gerekli her türlü teknik ve idari tedbirleri almak zorundadır.”
Telefon santrali kurulumu: analog santralden IP santrale geçiş nasıl yapılır?
Geçiş, mevcut numaraların, dahili planının ve analog cihazların envanteriyle başlar. Analog telefonlar ya da faks cihazları hemen değiştirilmeyecekse FXS ağ geçidiyle IP santrale bağlanır. Mevcut analog dış hatlar bir süre daha kullanılacaksa FXO ağ geçidi bu hatları santrale taşır.
IP telefon kurulumu ağ tarafında başlar: ses trafiği için ayrı bir VLAN ve PoE destekli switch portları hazırlanır; telefonlar ses VLAN’ına otomatik olarak alınır ve yapılandırmalarını santralden çeker. Bunu Cisco switch ve diğer yönetilebilir switch’lerde voice VLAN ayarıyla yapıyoruz. Ses paketlerine öncelik (QoS) verilmesi, yoğun saatlerde görüşmelerin kesik duyulmasını önler.
Geçiş günü genellikle bir hafta sonudur. Yeni santral önceden hazırlanır, test numaralarıyla denenir; numara geçişi operatörle planlanan saatte yapılır ve ilk iş günü sabahı kullanıcıların yanında oluruz.
Bulut santral mı, şirket içi IP santral mi?
Bulut santral, santral yazılımının ofisteki bir sunucu yerine bir bulut ortamında çalıştığı IP santraldir; kullanıcı açısından fark çoğu zaman görünmez, aynı dahililer, aynı uygulamalar ve aynı IVR çalışır. Fark, sunucunun nerede durduğunda, bakımını kimin yaptığında ve ofisin interneti kesildiğinde neyin çalışmaya devam ettiğindedir.
3CX için üç yol var. 3CX’in kurulum belgesine göre sistem 3CX tarafından barındırılabilir (Hosted by 3CX): işletim sistemi yönetimi, güncellemeler ve günlük yedekler 3CX’tedir, ancak bu hizmet teknik destek içermez. İkinci yol kendi bulut hesabınızdır; 3CX, Google Cloud, Amazon AWS, Amazon Lightsail, Microsoft Azure veya DigitalOcean üzerinde sizin yönettiğiniz bir sunucuda çalıştırılabilir. Üçüncüsü şirket içi kurulumdur: Windows ya da Linux üzerine, VMware, Hyper-V veya KVM sanal makinesinde.
Sunucuyu CybUP sağlamaz; hosting ya da sunucu kiralama hizmetimiz yok. Bulut santrali ya 3CX’in kendi barındırma seçeneğinde ya da şirketiniz adına açılan bulut aboneliğinde kuruyoruz; abonelik ve fatura sizde kalır, kurulum, yapılandırma ve bakım bizde olur. Abonelik tarafını Azure ve AWS kurulumu sayfasında anlattığımız yapıyla ele alıyoruz.
Seçimi birkaç soru belirler. Şube sayısı fazla ve kullanıcıların önemli bir kısmı sahada ya da evden çalışıyorsa bulut santral pratiktir. Analog telefon, faks veya kapı telefonu gibi cihazlar çoksa ya da internet kesildiğinde dahili aramaların sürmesi önemliyse şirket içi santral öne çıkar. Örneğin üç ilçede şubesi olan 20 kişilik bir emlak ofisi için bulut santral, analog cihazları olan bir fabrika için şirket içi kurulum daha mantıklıdır.
“If you prefer to run 3CX in your own private cloud you can do so if you use Google, Amazon, Amazon Lightsail, Azure or DigitalOcean as your cloud provider.”
3CX’i kendi özel bulutunuzda çalıştırmayı tercih ederseniz, bulut sağlayıcınız Google, Amazon, Amazon Lightsail, Azure veya DigitalOcean ise bunu yapabilirsiniz.
IP santral güvenliği nasıl sağlanır?
IP santral güvenliği, santrali internete gereğinden fazla açmamak, dahili hesaplarını güçlü parolalarla korumak ve yurt dışı aramaları kısıtlamakla sağlanır. Santrali internete açık bırakmak telefon dolandırıcılığına kapı açar: ele geçirilen bir dahili hesabıyla gece boyunca yurt dışı aramalar yapılabilir. Bu yüzden güçlü dahili parolaları, firewall’da yalnızca operatör ve uygulama trafiğine izin veren kuralları, yurt dışı arama kısıtlarını ve şüpheli arama uyarılarını kurulumun standart parçası yapıyoruz. Ücretsiz inceleme sonrasında bütün kapsamı yazılı teklifte netleştiriyoruz.
Teslim ettiklerimiz
- 3CX santral (şirket içi veya bulut santral) ya da Asterisk/FreePBX kurulumu ve temel güvenlik ayarları
- Dahili numara planı, IVR, çağrı kuyrukları, mesai ve tatil kuralları
- SIP trunk bağlantısı ve giden arama kuralları
- IP telefon kurulumu, mobil ve masaüstü uygulamaların devreye alınması
- Görüşme kaydı, erişim yetkileri ve saklama süresi ayarları
- Gerekiyorsa FXS/FXO ağ geçidiyle analog cihaz ve hat entegrasyonu
- Yönetici kılavuzu ve dahili listesi
Nasıl çalışıyoruz
- 1
İhtiyaç analizi
Mevcut numaraları, dahili sayısını, çağrı akışını ve analog cihazları birlikte çıkarıyoruz.
- 2
Tasarım
Santral yazılımını, barınma yerini, IVR ve kuyruk yapısını, ağ ve QoS ayarlarını belirliyoruz.
- 3
Kurulum
Santrali kuruyor, SIP trunk’a bağlıyor, telefonları ve uygulamaları hazırlıyoruz.
- 4
Test ve geçiş
İç ve dış aramaları test ediyor, numara geçişini planlanan saatte yapıyoruz.
- 5
Eğitim ve destek
Yöneticilere ve kullanıcılara kısa kullanım eğitimi veriyor, ilk günlerde yakından takip ediyoruz.
Sıkça sorulan sorular
IP santral kurulumu ne kadar sürer?
Orta ölçekli bir ofiste hazırlık birkaç gün, geçiş ise genellikle tek bir hafta sonu sürer. Numara taşıma gerekiyorsa operatör süreci takvimi uzatabilir. Keşiften sonra tarihli bir plan paylaşıyoruz.
Mevcut numaralarımızı koruyabilir miyiz?
Çoğu durumda evet. Sabit numaralar SIP trunk sağlayan operatöre taşınabilir ya da mevcut operatörünüz SIP trunk veriyorsa aynı operatörde kalabilir. Taşıma başvurusunu numaranın alınacağı operatöre siz yaparsınız; teknik hazırlığı biz yürütürüz.
Analog telefonlarımızı atmak zorunda mıyız?
Hayır. Analog telefonlar ve faks cihazları FXS ağ geçidiyle IP santrale bağlanabilir. Zamanla değiştirmeyi tercih ederseniz geçişi aşamalı planlıyoruz.
3CX santral lisansını sizden mi alacağız?
Lisans tipini ve edisyonunu ihtiyacınıza göre birlikte seçiyoruz; satın alma üreticinin resmi kanalları üzerinden yapılır. Biz kurulum, yapılandırma ve bakım işini üstleniyoruz.
IP santral fiyatları neye göre değişir?
Kapsamı inceledikten sonra yazılı teklif veriyoruz; inceleme ücretsiz. Maliyeti belirleyen başlıca kalemler dahili sayısı, santral yazılımı ve lisans edisyonu, santralin şirket içinde mi bulut santral olarak mı çalışacağı, IP telefon ihtiyacı, analog cihaz entegrasyonu ve şube sayısıdır. Hat ücretleri ise SIP trunk operatörünün tarifesine bağlıdır ve doğrudan operatörle belirlenir.
Bulut santral için sunucuyu siz mi sağlıyorsunuz?
Hayır, hosting veya sunucu kiralama hizmeti vermiyoruz. Bulut santrali 3CX’in kendi barındırma seçeneğinde ya da şirketiniz adına açılan bir bulut aboneliğinde (Google Cloud, AWS, Azure gibi) kuruyoruz; abonelik sizin adınıza olur. Kurulum, yapılandırma ve bakım bizde kalır.
İnternet kesilirse telefonlar çalışır mı?
Santral şirket içindeyse dahili aramalar internet olmadan da çalışır; dış aramalar için internet bağlantısı gerekir. Bu yüzden ikinci bir internet hattı veya yedek bir trunk ile dış hatların yedeklenmesini öneriyoruz.
Uzaktan kurulum yapıyor musunuz?
Evet. Santral yazılımının kurulumu ve yapılandırması uzaktan yapılabilir. IP telefon dağıtımı ve analog geçiş gibi sahadaki işleri Türkiye’nin her yerinde yerinde yapıyoruz.
Kurulumdan sonra santral bakımını kim yapacak?
Güncellemeler, yeni dahili tanımları ve arıza müdahalesi için kurulum sonrası destek kapsamını teklifte ayrıca tanımlıyoruz. Yönetici paneli size ait olur; basit değişiklikleri kendiniz yapabilirsiniz.
Türkiye’de IP santral kurulumu yapan firma seçerken nelere dikkat edilmeli?
İlk kriter, santral yazılımını ve çalışacağı yeri (şirket içi ya da bulut santral) ihtiyacınıza göre gerekçeli önermesi ve lisansın resmi kanaldan alınmasını sağlamasıdır. İkincisi güvenlik: firewall kuralları, yurt dışı arama kısıtları ve şüpheli arama uyarıları kurulumun parçası olmalıdır. Üçüncüsü ağ tarafı; ses VLAN’ı ve QoS ayarı yapılmadan kurulan santralde ses kalitesi sorunları kaçınılmazdır. Dördüncüsü numara geçişini operatörle planlayıp ilk iş gününde kullanıcıların yanında olmasıdır. CybUP’ın IP santral kurulumları bu adımları kapsar.